Hoefbevangenheid herkennen en aanpakken
Hoefbevangenheid (laminitis) is een ernstige aandoening van de paardenhoef. Leer de symptomen herkennen, de oorzaken begrijpen en wat je kunt doen om je paard te helpen.
Hoefbevangenheid (in vakjargon: laminitis) is een van de meest gevreesde aandoeningen bij paarden. Het is een ontsteking van de lederhuid in de hoef en kan in ernstige gevallen leiden tot het kantelen of zakken van het hoefbeen. Snelle herkenning maakt het verschil tussen een snel herstel en blijvende schade.
Hoe herken je hoefbevangenheid?
Acute symptomen
- Stijve, voorzichtige gang, vooral op harde ondergrond
- Warme hoeven (vergeleken met normaal)
- Versterkte polsslag in de kroonrand
- Voorkeurshouding: voorbenen naar voren, gewicht op de achterhand
- Niet willen draaien of niet willen lopen
- Verhoogde ademhaling, soms zweten van de pijn
Chronische signalen
- Ringen in de hoefwand (groeiringen die niet parallel lopen)
- Verbrede witte lijn
- Plat-gegroeide zool
- Terugkerende lichte kreupelheid
Veelvoorkomende oorzaken
Hoefbevangenheid heeft vaak te maken met de stofwisseling. De grootste boosdoeners: te veel suiker en zetmeel uit gras of krachtvoer, overgewicht, EMS (Equine Metabolic Syndrome), Cushing (PPID), of een infectie elders in het lichaam (bijvoorbeeld een retentio secundinarum bij een merrie).
Wat doe je als je hoefbevangenheid vermoedt?
- Bel direct de dierenarts, dit is een spoedgeval
- Zet het paard op een zachte ondergrond (dik bed van zaagsel of stro)
- Beperk gras volledig
- Koel de hoeven met koud water als de dierenarts dat adviseert
- Plan een afspraak met je barefoot bekapper voor herstelbekapping
De rol van een barefoot bekapper
Bij hoefbevangenheid kan een barefoot bekapper veel betekenen. Door regelmatig én voorzichtig te trimmen, kan de balans hersteld worden zonder dat de hoef extra belast wordt. De holistische blik, voeding, beweging, ondergrond, is hier extra waardevol, omdat de oorzaak vaak buiten de hoef ligt.
Bij hoefbevangenheid is samenwerking tussen dierenarts, eigenaar en bekapper cruciaal. Geen van hen kan het alleen.
Preventie
- Gewichtsbeheersing, overgewicht is risicofactor #1
- Beperk grasinname, vooral in voorjaar/herfst en bij vorst-zon-cycli
- Vermijd suiker en zetmeel in krachtvoer
- Zorg voor voldoende beweging op gevarieerde ondergrond
- Houd de bekapintervallen kort en consistent
Veelgestelde vragen
Geneest hoefbevangenheid volledig?+
Bij vroege herkenning en goede behandeling kunnen veel paarden volledig herstellen. Bij ernstige hoefbeenkanteling blijft het paard kwetsbaar, maar comfortabel leven is meestal wel mogelijk.
Mijn paard heeft hoefbevangenheid gehad, kan het barefoot blijven?+
Ja, in veel gevallen is barefoot zelfs gunstiger dan ijzers, omdat de hoef zich beter kan herstellen. Wel vraagt het strakke begeleiding en vaak hoefschoenen in de overgangsfase.
Hoe vaak moet bekapt worden bij hoefbevangenheid?+
Vaak korter dan normaal, soms elke 4 tot 5 weken, om de hoef in balans te houden tijdens het herstel.